{"id":16566,"date":"2022-07-07T20:05:03","date_gmt":"2022-07-07T18:05:03","guid":{"rendered":"http:\/\/insiderfx.pl\/?p=16566"},"modified":"2026-03-22T20:13:26","modified_gmt":"2026-03-22T19:13:26","slug":"praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/insiderfx.pl\/en\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/","title":{"rendered":"Praktycznie o rynku obligacji &#8211; z czym mamy do czynienia?"},"content":{"rendered":"<div data-elementor-type=\"wp-post\" data-elementor-id=\"16566\" class=\"elementor elementor-16566\" data-elementor-post-type=\"post\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3b072503 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"3b072503\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-33c6b8f e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"33c6b8f\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-60a6e15 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"60a6e15\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Wreszcie uda\u0142o si\u0119 znale\u017a\u0107 troch\u0119 czasu i napisa\u0107 kilka zda\u0144 na temat inwestowania w obligacje, co zreszt\u0105 obiecywa\u0142em\u00a0<a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/groups\/arkadiuszbalcerowski.insiderfx\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">czytelnikom grupy na Facebooku<\/a>\u00a0od d\u0142u\u017cszego czasu. Celem tego wpisu jest przybli\u017cenie funkcjonowania rynku obligacji, kt\u00f3ry w moim przekonaniu, jest znacznie mniej zrozumia\u0142y w por\u00f3wnaniu do rynku akcji. Ma to by\u0107 wpis praktyczny, jednocze\u015bnie bez nadmiernego wchodzenia w szczeg\u00f3\u0142y, je\u015bli tylko nie uwa\u017cam ich za niezb\u0119dne, aby zrozumie\u0107 ca\u0142\u0105 ide\u0119. <b>Podkre\u015blam, \u017ce w tym wpisie opisuje obligacje hurtowe, notowane na gie\u0142dzie, kt\u00f3rych cena zmienia si\u0119. To zupe\u0142nie inny instrument ni\u017c obligacje detaliczne.\u00a0<\/b><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-c683377 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"c683377\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-966a70b e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"966a70b\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;gradient&quot;}\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-441595b elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"441595b\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h4><span style=\"color: #ffffff;\"><b>G\u0142\u00f3wne wnioski z artyku\u0142u<\/b><\/span><\/h4><ul><li><span style=\"color: #ffffff;\">Obligacje emitowane s\u0105 przez pa\u0144stwa, jednostki samorz\u0105du terytorialnego oraz przedsi\u0119biorstwa. M\u00f3wimy w\u00f3wczas odpowiednio o obligacjach skarbowych, municypalnych (komunalnych) i korporacyjnych.<\/span><\/li><li><span style=\"color: #ffffff;\">Obligacje emitowane s\u0105 w celu pozyskania finansowania przez emitenta. Stanowi to alternatyw\u0119 dla kredyt\u00f3w bankowych czy emisji akcji w przypadku przedsi\u0119biorstw.\u00a0<\/span><\/li><li><span style=\"color: #ffffff;\">Wraz z up\u0142ywem czasu zmienno\u015b\u0107 cenowa obligacji obni\u017ca si\u0119, co jest efektem spadku niepewno\u015bci inwestor\u00f3w odno\u015bnie do wykupu obligacji przez emitenta w terminie.\u00a0<\/span><\/li><li><span style=\"color: #ffffff;\">Rentowno\u015b\u0107 obligacji oraz jej cena poruszaj\u0105 si\u0119 w przeciwnym kierunku.<\/span><\/li><li><span style=\"color: #ffffff;\">G\u0142\u00f3wne ryzyka zwi\u0105zane z inwestowanie w obligacje hurtowe to ryzyko stopy procentowej, kredytowe oraz specyficzne. G\u0142\u00f3wnymi miarami ryzyka stopy procentowej jest tzw. czas trwania obligacji oraz jej wypuk\u0142o\u015b\u0107.\u00a0<\/span><\/li><li><span style=\"color: #ffffff;\">Na wycen\u0119 obligacji hurtowych wp\u0142yw maj\u0105 wszystkie czynniki, kt\u00f3re powoduj\u0105 zmiany rynkowych st\u00f3p procentowych (np. dane o inflacji czy dane finansowe danej sp\u00f3\u0142ki).\u00a0<\/span><\/li><\/ul>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-4250e1c5 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"4250e1c5\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p><span style=\"color: #3b444b; font-size: 24px; font-weight: bold; letter-spacing: 0.87px;\">Po co komu obligacje?<\/span><\/p><p>Zanim przejdziemy do konkret\u00f3w, warto zastanowi\u0107 si\u0119 jak\u0105 rol\u0119 w og\u00f3le pe\u0142ni\u0105 obligacje. <strong>Obligacja jest to d\u0142u\u017cny instrument finansowy, wprowadzany do \u017cycia przez<\/strong> <strong>emitenta<\/strong>. Emitent obligacji (przedsi\u0119biorstwo, ministerstwo finans\u00f3w danego pa\u0144stwa, jednostka samorz\u0105du terytorialnego) sprzedaje takie papiery na okre\u015blonych warunkach inwestorom, kt\u00f3rzy chc\u0105 ulokowa\u0107 swoje \u015brodki. W przeciwie\u0144stwie do rynku akcji, obligacje maj\u0105 najcz\u0119\u015bciej sko\u0144czony \u201eczas \u017cycia\u201d (cho\u0107 zdarzaj\u0105 si\u0119 emisje obligacji wieczystych).<\/p><p style=\"text-align: center;\"><a class=\"fasc-button fasc-size-medium fasc-type-popout\" style=\"background-color: #5eb8dd; color: #ffffff;\" href=\"http:\/\/insiderfx.pl\/en\/skorzystaj-kalkulatora-obligacji-detalicznych\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Nowa wersja kalkulatora obligacji detalicznych<\/a><\/p><p>Z punktu widzenia przedsi\u0119biorstwa, kt\u00f3re chce pozyska\u0107 kapita\u0142, kluczowy jest koszt jego pozyskania. <strong>Ka\u017cda firma mo\u017ce finansowa\u0107 swoj\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 albo ze \u015brodk\u00f3w w\u0142asnych albo ze \u015brodk\u00f3w zewn\u0119trznych. Do tej drugiej grupy zaliczamy zar\u00f3wno akcje jak i obligacje.<\/strong> To, na co zdecyduje si\u0119 konkretne przedsi\u0119biorstwo, zale\u017cy od bardzo wielu czynnik\u00f3w, kt\u00f3rych nie b\u0119d\u0119 tutaj porusza\u0142. Na potrzeby tego wpisu wystarczy, \u017ce zapami\u0119tacie, i\u017c emisja akcji wi\u0105\u017ce si\u0119 ze sprzeda\u017c\u0105 udzia\u0142\u00f3w sp\u00f3\u0142ki (st\u0105d s\u0142owo akcjonariusz \u2013 posiada akcji danej sp\u00f3\u0142ki). Z kolei emisja obligacji nie wi\u0105\u017ce si\u0119 ze sprzeda\u017c\u0105 udzia\u0142\u00f3w sp\u00f3\u0142ki, a jedynie z zaci\u0105gni\u0119ciem zobowi\u0105zania wobec obligatariuszy (kupuj\u0105cy obligacje), kt\u00f3rzy oczywi\u015bcie te\u017c maj\u0105 swoje prawa (to te\u017c nie miejsce na ci\u0105gni\u0119cie dyskusji w tym kierunku).<\/p><h4>Jak dzia\u0142aj\u0105 obligacje?<\/h4><p>Na pocz\u0105tku trzeba wprowadzi\u0107 kilka poj\u0119\u0107, aby lepiej zrozumie\u0107 temat. <strong>Poza tym, nale\u017cy uzmys\u0142owi\u0107 sobie jeden aspekt, i\u017c cena obligacji porusza si\u0119 przeciwnie do jej rentowno\u015bci (poni\u017cej t\u0142umacz\u0119 dlaczego tak jest)<\/strong>. Kilka istotniejszych poj\u0119\u0107:<\/p><ul><li><u>Warto\u015b\u0107 nominalna obligacji<\/u> \u2013 warto\u015b\u0107 pieni\u0119\u017cna, kt\u00f3r\u0105 emitent obligacji p\u0142aci w momencie jej wykupu.<\/li><li><u>Kupon<\/u> \u2013 p\u0142atno\u015b\u0107 odsetkowa z tytu\u0142u posiadanej obligacji. Kupon mo\u017ce wynosi\u0107 0%, w\u00f3wczas mamy do czynienia z obligacj\u0105 zerokuponow\u0105.<\/li><li><u>Rentowno\u015b\u0107 obligacji (yield to maturity, <em>YTM<\/em>)<\/u> \u2013 jest to \u015brednioroczna stopa zwrotu z danej obligacji przy za\u0142o\u017ceniu, i\u017c kupion\u0105 obligacj\u0119 trzymamy do terminu zapadalno\u015bci oraz reinwestujemy wyp\u0142acane okresowo kupony dok\u0142adnie po stopie YTM.<\/li><li><u>Czas trwania obligacji lub duracja (<em>Macaulay duration<\/em>)<\/u> \u2013 \u015bredniowa\u017cony czas otrzymania przysz\u0142ych p\u0142atno\u015bci z tytu\u0142u posiadanej obligacji. Innymi s\u0142owy, im wi\u0119ksza cz\u0119\u015b\u0107 p\u0142atno\u015bci z tytu\u0142u posiadanej obligacji wyp\u0142acana jest relatywnie szybciej, tym ni\u017csza duracja.<ul><li><span style=\"text-decoration: underline;\">Zmodyfikowany czas trwania obligacji (<em>modified duration, MD<\/em>)<\/span> &#8211; specjalny typ duracji, kt\u00f3ry mierzy wra\u017cliwo\u015b\u0107 ceny obligacji na zmiany stopy procentowej. MD pokazuje liniowy wp\u0142yw zmiany stopy procentowej na cen\u0119 obligacji.<\/li><\/ul><\/li><li><u>Krzywa rentowno\u015bci<\/u> \u2013 YTM poszczeg\u00f3lnych obligacji z r\u00f3\u017cnymi okresami wykupu (najcz\u0119\u015bciej krzywa zaczyna si\u0119 od rocznych obligacji \u2013 1Y).<\/li><li><u>Wypuk\u0142o\u015b\u0107 obligacji<\/u> \u2013 wielko\u015b\u0107 mierz\u0105ca nieliniowy wp\u0142yw zmiany stopy procentowej na cen\u0119 obligacji. Im wi\u0119ksza wypuk\u0142o\u015b\u0107 obligacji, tym cena obligacji spada mniej w przypadku wzrostu st\u00f3p procentowych i ro\u015bnie mocniej w przypadku spadku st\u00f3p procentowych. Miara pomocna przy du\u017cych zmianach st\u00f3p procentowych.<\/li><\/ul><figure id=\"attachment_16568\" aria-describedby=\"caption-attachment-16568\" style=\"width: 450px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"https:\/\/insiderfx.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/pull-to-par-insiderfx-research-1.png\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-16568\" src=\"https:\/\/insiderfx.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/pull-to-par-insiderfx-research-1.png\" alt=\"\" width=\"450\" height=\"224\" srcset=\"https:\/\/insiderfx.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/pull-to-par-insiderfx-research-1.png 1144w, https:\/\/insiderfx.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/pull-to-par-insiderfx-research-1-600x299.png 600w, https:\/\/insiderfx.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/pull-to-par-insiderfx-research-1-300x149.png 300w, https:\/\/insiderfx.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/pull-to-par-insiderfx-research-1-768x383.png 768w, https:\/\/insiderfx.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/pull-to-par-insiderfx-research-1-1024x510.png 1024w\" sizes=\"(max-width: 450px) 100vw, 450px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-16568\" class=\"wp-caption-text\">Ilustracja mo\u017cliwego zachowania si\u0119 ceny obligacji w ca\u0142ym okresie jej &#8222;\u017cycia&#8221; <em>(pull to<\/em> <em>par<\/em>)<\/figcaption><\/figure><p><strong>Warto tak\u017ce zapami\u0119ta\u0107, \u017ce w momencie wykupu obligacji jej cena musi by\u0107 r\u00f3wna warto\u015bci nominalnej.<\/strong> W momencie emisji obligacji wcale jednak tak by\u0107 nie musi i bardzo cz\u0119sto nie jest. Efekt ten, zobrazowany na za\u0142\u0105czonej grafice, nazywamy <em>pull to par<\/em>. Wraz ze zbli\u017caniem si\u0119 do okresu zapadalno\u015bci obligacji, zmienno\u015b\u0107 cenowa obni\u017ca si\u0119, co jest efektem coraz ni\u017cszej duracji.<\/p><p><strong>W jaki spos\u00f3b ustalana jest wi\u0119c cena obligacji przy jej emisji?<\/strong> Obligacja, jak ka\u017cdy inny towar i us\u0142uga, podlega prawu popytu i poda\u017cy. Im wy\u017cszy popyt, tym wy\u017csza cena na dane dobro. Tym samym, je\u015bli inwestorzy s\u0105 ch\u0119tni, by kupi\u0107 dan\u0105 emisj\u0119 obligacji, w\u00f3wczas cena takiej obligacji b\u0119dzie wy\u017csza (rentowno\u015b\u0107 b\u0119dzie ni\u017csza).<\/p><p><strong>Dlaczego jednak cena i rentowno\u015b\u0107 obligacji poruszaj\u0105 si\u0119 w przeciwnym kierunku?<\/strong> Aby to zrozumie\u0107 wystarczy pozna\u0107 czym tak naprawd\u0119 jest cena obligacji. M\u00f3wi\u0105c j\u0119zykiem finansowym, jest to suma zdyskontowanych przyp\u0142yw\u00f3w pieni\u0119\u017cnych w czasie ca\u0142ego \u201e\u017cycia\u201d obligacji. M\u00f3wi\u0105c pro\u015bciej, sumujemy wszystkie p\u0142atno\u015bci kuponowe i wyp\u0142at\u0119 warto\u015bci nominalnej obligacji (w momencie jej wykupu) bior\u0105c pod uwag\u0119 warto\u015b\u0107 pieni\u0105dza w czasie.<\/p><figure id=\"attachment_16569\" aria-describedby=\"caption-attachment-16569\" style=\"width: 344px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"https:\/\/insiderfx.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/zestawienie-obligacji-insiderfx-research-1.png\"><img decoding=\"async\" class=\"wp-image-16569\" src=\"https:\/\/insiderfx.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/zestawienie-obligacji-insiderfx-research-1.png\" alt=\"\" width=\"344\" height=\"595\" srcset=\"https:\/\/insiderfx.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/zestawienie-obligacji-insiderfx-research-1.png 344w, https:\/\/insiderfx.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/zestawienie-obligacji-insiderfx-research-1-173x300.png 173w\" sizes=\"(max-width: 344px) 100vw, 344px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-16569\" class=\"wp-caption-text\">Zobrazowanie zale\u017cno\u015bci ceny obligacji i jej rentowno\u015bci<\/figcaption><\/figure><p>Celem jeszcze lepszego zrozumienia tej\u017ce zale\u017cno\u015bci, za\u0142\u0105czam pomocn\u0105 grafik\u0119. Prezentuje ona trzy hipotetyczne obligacje, kt\u00f3re r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 jedynie cen\u0105. Ich warto\u015b\u0107 nominalna, termin zapadalno\u015bci oraz wysoko\u015b\u0107 kupon\u00f3w jest to\u017csama. Obligacja 1 ma cen\u0119 r\u00f3wn\u0105 warto\u015bci nominalnej, tym samym YTM r\u00f3wny jest po prostu kuponowi 5%. Dzieje si\u0119 tak, gdy\u017c ka\u017cdego roku obligatariusz otrzyma kupon w wysoko\u015bci 5% warto\u015bci nominalnej obligacji (50 z\u0142). W ostatnim okresie \u201e\u017cycia\u201d obligacji, poza kuponem otrzyma r\u00f3wnie\u017c warto\u015b\u0107 nominaln\u0105 1000 z\u0142.<\/p><p>W przypadku obligacji 2, cena jest r\u00f3wna 800 z\u0142, a wi\u0119c jest wyra\u017anie ni\u017csza od warto\u015bci nominalnej. Podobnie jak w poprzednim przyk\u0142adzie, obligatariusz ka\u017cdego roku zainkasuje 50 z\u0142, a w ostatnim roku otrzyma r\u00f3wnie\u017c warto\u015b\u0107 nominaln\u0105 1000 z\u0142. Rentowno\u015b\u0107 YTM jest wy\u017csza od kuponu i wynosi 7,98%. Odzwierciedla to fakt zarobku dodatkowych 200 z\u0142 (1000-800). Przypominam, \u017ce w momencie wykupu obligacji cena obligacji zawsze r\u00f3wna jest jej warto\u015bci nominalnej. <strong>Je\u015bli cena obligacji notowana jest poni\u017cej warto\u015bci nominalnej m\u00f3wimy, i\u017c obligacja notowana jest z dyskontem<\/strong>.<\/p><p>Obligacj\u0119 3 mo\u017cemy kupi\u0107 z kolei za 1200 z\u0142, a wi\u0119c wi\u0119cej ni\u017c jej warto\u015b\u0107 nominalna. Rentowno\u015b\u0107 takiej inwestycji wyniesie 2,69%. Jest to warto\u015b\u0107 zdecydowanie ni\u017csza ni\u017c kupon 5%, co wynika z faktu, \u017ce inwestor kupi\u0142 obligacj\u0119 powy\u017cej warto\u015bci nominalnej (w momencie wykupu otrzyma 1000 z\u0142, wi\u0119c straci 200 z\u0142 \u2013 pomijaj\u0105c warto\u015b\u0107 pieni\u0105dza w czasie). <strong>Je\u015bli cena obligacji notowana jest powy\u017cej warto\u015bci nominalnej m\u00f3wimy, i\u017c obligacja notowana jest z premi\u0105<\/strong>.<\/p><p><strong>Zachodzi wi\u0119c proste pytanie, po co w og\u00f3le kupowa\u0107 obligacj\u0119 z cen\u0105 powy\u017cej warto\u015bci nominalnej?<\/strong> Z prostego powodu \u2013 inwestor liczy w\u00f3wczas na wzrost jej ceny i sprzeda\u017c przed terminem zapadalno\u015bci. Je\u015bli pomyli si\u0119 i cena obligacji nie wzro\u015bnie powy\u017cej ceny zakupu, w\u00f3wczas zysk wyniesie warto\u015b\u0107 YTM w momencie zakupu (przy za\u0142o\u017ceniu trzymania obligacji do wykupu i reinwestycji kupon\u00f3w po stopie YTM).<\/p><p>Z racji na fakt, \u017ce wielu inwestor\u00f3w nie reinwestuje otrzymanych kupon\u00f3w (a ju\u017c na pewno nie po stopie YTM), z tego wzgl\u0119du cz\u0119sto wspominam, \u017ce faktyczny zysk inwestora przy kupnie obligacji i trzymania jej do zapadalno\u015bci wyniesie najcz\u0119\u015bciej nieco mniej ni\u017c YTM w momencie zakupu. Jest to oczywi\u015bcie rentowno\u015b\u0107 brutto, kt\u00f3r\u0105 ostatecznie b\u0119dzie jeszcze trzeba pomniejszy\u0107 o podatek.<\/p><h4>Jakie mamy rodzaje obligacji?<\/h4><p>Rynek obligacji jest bardzo niejednorodny, co utrudnia jego klasyfikacj\u0119. Z tego powodu, na potrzeby tego materia\u0142u skupi\u0119 si\u0119 na dw\u00f3ch najprostszych podzia\u0142ach.<\/p><h5>I podzia\u0142 &#8211; ze wzgl\u0119du na emitenta<\/h5><p><strong>Obligacje skarbowe<\/strong> emitowane przez ministerstwo finans\u00f3w danego pa\u0144stwa (obligacje hurtowe). Zabezpieczeniem takiego typu obligacji, na wypadek braku wyp\u0142acalno\u015bci emitenta, jest gwarancja Skarbu Pa\u0144stwa. Przyjmuje si\u0119, \u017ce pa\u0144stwo ma nieograniczon\u0105 zdolno\u015b\u0107 kreowania dochodu w postaci podatk\u00f3w, co jest istotne z punktu widzenia inwestora. Poza tym, pa\u0144stwo jest w\u0142a\u015bcicielem wielu przedsi\u0119biorstw czy infrastruktury, kt\u00f3r\u0105 w ostateczno\u015bci mo\u017cna sprywatyzowa\u0107 celem pozyskania \u015brodk\u00f3w. Z tego tytu\u0142u obligacje emitowane przez ministerstwo finans\u00f3w s\u0105 najcz\u0119\u015bciej najbezpieczniejszym instrumentem finansowym w danym pa\u0144stwie. <strong>Odbiorc\u0105 takich emisji s\u0105 inwestorzy instytucjonalni (w Polsce s\u0105 to banki oznaczone jako dealerzy skarbowych papier\u00f3w warto\u015bciowych).<\/strong> Innymi s\u0142owy, osoba fizyczna nie b\u0119dzie w stanie naby\u0107 takich obligacji na rynku pierwotnym (moment emisji). Mo\u017ce jednak naby\u0107 takie papiery na rynku wt\u00f3rnym prowadzonym przez Gie\u0142d\u0119 Papier\u00f3w Warto\u015bciowych (GPW) &#8211; rynek Catalyst.<\/p><p><strong>Obligacje korporacyjne<\/strong> emitowane przez przedsi\u0119biorstwa. W przeciwie\u0144stwie do obligacji skarbowych, bezpiecze\u0144stwo inwestycji w obligacje korporacyjne spoczywa si\u0119 kondycji finansowej danej jednostki emituj\u0105cej takie papiery. Przedsi\u0119biorstwo nie ma jednak nieograniczonej zdolno\u015bci kreowania dochodu, tym samym ryzyko inwestycji w takie obligacje jest najcz\u0119\u015bciej wy\u017csze w por\u00f3wnaniu z obligacjami skarbowymi. Zasada dzia\u0142ania obligacji korporacyjnych i skarbowych jest jednak to\u017csama w przypadku takiego samego typu obligacji. Emisje obligacji korporacyjnych mog\u0105 by\u0107 kierowane zar\u00f3wno do inwestora detalicznego jak i instytucjonalnego.<\/p><p style=\"text-align: center;\"><a class=\"fasc-button fasc-size-medium fasc-type-popout\" style=\"background-color: #5eb8dd; color: #ffffff;\" href=\"http:\/\/insiderfx.pl\/en\/produkty-emerytalne-dlaczego-sie-oplaca\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Produkty emerytalne \u2013 dlaczego to si\u0119 op\u0142aca?<\/a><\/p><p><strong>Obligacje detaliczne<\/strong> emitowane przez ministerstwo finans\u00f3w, lecz skierowane wy\u0142\u0105cznie do os\u00f3b fizycznych. Nie jest to powszechny typ obligacji, niemniej mocno upowszechni\u0142 si\u0119 w kliku krajach, w tym w Polsce. <strong>W przeciwie\u0144stwie do pozosta\u0142ych wymienionych obligacji, papiery detaliczne nie podlegaj\u0105 obrotowi rynkowemu.<\/strong> Innymi s\u0142owy, ich cena nie zmienia si\u0119, wi\u0119c inwestor nie jest nara\u017cony na ryzyko jej spadku, aczkolwiek nie b\u0119dzie m\u00f3g\u0142 r\u00f3wnie\u017c zarobi\u0107 na potencjalnym wzro\u015bcie ceny w przypadku spadku st\u00f3p procentowych. Po wi\u0119cej szczeg\u00f3\u0142\u00f3w na temat obligacji detalicznych <a href=\"http:\/\/insiderfx.pl\/en\/skorzystaj-kalkulatora-obligacji-detalicznych\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">odsy\u0142am do niniejszego artyku\u0142u<\/a>.<\/p><p><strong>Obligacje municypalne<\/strong> emitowane przez jednostki samorz\u0105du terytorialnego. Ten rodzaj obligacji mo\u017ce by\u0107 kierowany do inwestor\u00f3w instytucjonalnych i indywidualnych. Bez wzgl\u0119du na fakt do jakiej grupy kierowana jest emisja, klient indywidualny ma mo\u017cliwo\u015b\u0107 kupna takich papier\u00f3w na rynku wt\u00f3rnym Catalyst.<\/p><h5>II podzia\u0142 &#8211; ze wzgl\u0119du na rodzaj kuponu<\/h5><p><strong>Obligacje o sta\u0142ym kuponie<\/strong> \u2013 w momencie emisji ustalany jest kupon, kt\u00f3ry wyp\u0142acany jest w danej wielko\u015bci w okre\u015blonych terminach (w przypadku obligacji skarbowych najcz\u0119\u015bciej jest to rok).<\/p><p><strong>Obligacje o zmiennym kuponie<\/strong> \u2013 w momencie emisji ustalana jest mar\u017ca\/spread, kt\u00f3ry jest doliczany do zmiennej stopy procentowej (w Polsce to WIBOR) przy kalkulacji wysoko\u015bci kuponu. Obligacje o zmiennym kuponie znajdziemy zar\u00f3wno w segmencie skarbowym jak i korporacyjnym. Formu\u0142a kuponu wynosi w\u00f3wczas WIBOR (zmienny) + mar\u017ca (sta\u0142a).<\/p><p><strong>Obligacje indeksowane<\/strong> \u2013 w tym typie obligacji kupony ustalane s\u0105 w oparciu o zrealizowan\u0105 inflacj\u0119 (historyczn\u0105). Obecnie w Polsce notowany jest tylko jeden tego typu papier w przestrzeni obligacji skarbowych z terminem zapadalno\u015bci w sierpniu 2023. Tego typu papiery znajdziemy r\u00f3wnie\u017c w segmencie obligacji detalicznych.<\/p><p><strong>Obligacje o zerowym kuponie<\/strong> \u2013 obligacje niewyp\u0142acaj\u0105ce kupon\u00f3w. Ten typ obligacji emitowany jest z tzw. dyskontem do warto\u015bci nominalnej (poni\u017cej tej\u017ce warto\u015bci), kt\u00f3ry stanowi zysk dla inwestora. Ten typ obligacji podlega normalnemu handlowi, wi\u0119c cena papieru ulega zmianie.<\/p><h4>Oznaczenia obligacji<\/h4><p>Standardowo oznaczenia obligacji skarbowych jak i korporacyjnych s\u0105 najcz\u0119\u015bciej to\u017csame. Pierwsze 2-3 znaki w nazwie oznaczaj\u0105 rodzaj obligacji skarbowe b\u0105d\u017a nazw\u0119 przedsi\u0119biorstwa emituj\u0105cego obligacje korporacyjne. Kolejne 4 cyfry oznaczaj\u0105 rok i miesi\u0105c zapadalno\u015bci danej obligacji. <strong>W przypadku obligacji skarbowych obowi\u0105zuje poni\u017cszy schemat oznacze\u0144:<\/strong><\/p><ul><li>OK &#8211; obligacja zerokuponowa<\/li><li>PS &#8211; obligacja 5-letnia o sta\u0142ym rocznym kuponie<\/li><li>DS &#8211;\u00a0obligacja 10-letnia o sta\u0142ym rocznym kuponie<\/li><li>WS &#8211;\u00a0obligacja 30-letnia o sta\u0142ym rocznym kuponie<\/li><li>WZ &#8211; obligacje o zmiennym kuponie<\/li><li>IZ &#8211; obligacje indeksowane inflacj\u0105<\/li><\/ul><p>Dla przyk\u0142adu obligacja DS0432 oznacza papier 10-letni (w momencie emisji), kt\u00f3ry okres zapadalno\u015bci ma na kwiecie\u0144 2032 rok. Analogicznie wygl\u0105da to w przypadku innych obligacji. Notowania r\u00f3\u017cnych obligacji dost\u0119pne s\u0105 na <a href=\"https:\/\/gpwcatalyst.pl\/notowania-obligacji-obligacje-skarbowe\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">stronie GPW Catalyst<\/a>.<\/p><h4>Jak zmierzy\u0107 ryzyko inwestycji w obligacje?<\/h4><p>Zanim wska\u017c\u0119 w jaki spos\u00f3b mierzy\u0107 ryzyko, warto zdefiniowa\u0107 to poj\u0119cie w kontek\u015bcie rynku obligacji. Mianowicie, ryzyko (w przypadku inwestycji w obligacje denominowane w PLN) dzielimy tutaj na: ryzyko stopy procentowej, ryzyko kredytowe i ryzyko specyficzne.<\/p><h5>Ryzyko stopy procentowej<\/h5><p>Zwi\u0105zane jest z zale\u017cno\u015bci\u0105 opisan\u0105 wy\u017cej, mianowicie wzrost st\u00f3p procentowych powoduj\u0119 spadek cen obligacji i odwrotnie. Niemniej jednak reakcja ceny obligacji na zmian\u0119 st\u00f3p procentowych nie jest to\u017csama dla wszystkich typ\u00f3w papier\u00f3w. <strong>Je\u015bli mamy patrze\u0107 na jeden wska\u017anik, opisuj\u0105cy wielko\u015b\u0107 ryzyka stopy procentowej, to niech b\u0119dzie to zmodyfikowany czas trwania (MD). Liczba ta sugeruje o ile % zmieni si\u0119 cena obligacji na skutek zmiany stopy YTM o 1 pkt. proc.<\/strong> Warto przy tym pami\u0119ta\u0107, \u017ce MD jest tym wi\u0119ksza, im bardziej d\u0142ugoterminowa jest obligacja (czas \u201e\u017cycia\u201d obligacji jest d\u0142u\u017cszy). Ponadto, im wy\u017cszy kupon danej obligacji, tym ni\u017csza MD (przy za\u0142o\u017ceniu braku zmiany innych parametr\u00f3w obligacji).<\/p><p>Jednak MD potrafi dobrze zmierzy\u0107 ryzyko stopy procentowej tylko przy relatywnie niewielkich zmianach YTM. Je\u015bli zmiana jest wi\u0119ksza, w\u00f3wczas MD zawy\u017ca spadek cen (w przypadku wzrostu YTM) i zani\u017ca wzrost cen (w przypadku spadku YTM). <strong>Aby zwi\u0119kszy\u0107 precyzj\u0119 miary ryzyka stopy procentowej nale\u017cy w obliczeniach uwzgl\u0119dni\u0107 wypuk\u0142o\u015b\u0107 obligacji.<\/strong> Tym samym mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce wypuk\u0142o\u015b\u0107 jest pozytywna z punktu widzenia inwestora. Ma ona te\u017c jednak swoj\u0105 cen\u0119, st\u0105d w \u015brodowisku relatywnie niskiej zmienno\u015bci st\u00f3p procentowych, taka obligacja niekoniecznie b\u0119dzie dobr\u0105 inwestycj\u0105. Podobnie jak w przypadku MD, wypuk\u0142o\u015b\u0107 obligacji jest tym wi\u0119ksza, im ni\u017cszy kupon lub YTM. Wp\u0142yw wypuk\u0142o\u015bci na zmiany ceny obligacji jest tym wi\u0119kszy, im obligacja ma d\u0142u\u017cszym okres zapadalno\u015bci. Zobrazowa\u0142em to na dw\u00f3ch grafikach.<\/p><figure id=\"attachment_16574\" aria-describedby=\"caption-attachment-16574\" style=\"width: 450px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"http:\/\/insiderfx.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/wypuk\u0142o\u015b\u0107-duracja-5y-insiderfx-research.png\"><img decoding=\"async\" class=\"wp-image-16574\" src=\"http:\/\/insiderfx.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/wypuk\u0142o\u015b\u0107-duracja-5y-insiderfx-research.png\" alt=\"\" width=\"450\" height=\"177\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-16574\" class=\"wp-caption-text\">Rola duracji i wypuk\u0142o\u015bci obligacji 5-letniej w mierzeniu ryzyka stopy procentowej<\/figcaption><\/figure><p>Na pierwszej z nich przedstawiam obligacj\u0119 5-letni\u0105, z kuponem 2% oraz YTM na poziomie 6%. Tak dobrane parametry skutkuj\u0105 odpowiednimi wielko\u015bciami duracji (Macaulay oraz MD) i wypuk\u0142o\u015bci przyk\u0142adowej obligacji. Wyj\u015bciowym poziomem YTM (cena zakupu) jest 6%. Na grafice przedstawi\u0142em jak zmienia si\u0119 stopa zwrotu z takiej inwestycji w zale\u017cno\u015bci od zmiany YTM obligacji. <strong>Wida\u0107 doskonale, i\u017c efekt duracji mierzy jedynie liniowy wp\u0142yw zmiany YTM na cen\u0119 obligacji.<\/strong> Miara ta jest wzgl\u0119dnie poprawna przy niewielkich ruchach na stopach procentowych. Sytuacja zmienia si\u0119 w momencie, gdy YTM ulega du\u017cej zmianie (kilka pkt. proc.). W\u00f3wczas daje o sobie zna\u0107 nieliniowo\u015b\u0107 relacji YTM i ceny obligacji. <strong>W przyk\u0142adowej obligacji 5-letniej zmiana YTM o 6 pkt. proc. prowadzi do niedoszacowania wzrostu ceny i przeszacowania spadku ceny obligacji o ok. 4,5 pkt. proc.<\/strong><\/p><p>Sytuacja ta jednak zmienia si\u0119 diametralnie wskutek poruszania si\u0119 wzd\u0142u\u017c krzywej rentowno\u015bci, w kierunku obligacji z d\u0142u\u017cszymi terminami zapadalno\u015bci. Aby dosadnie uwypukli\u0107 ten efekt, dokona\u0142em to\u017csamych oblicze\u0144 dla obligacji 30-letniej. Poza d\u0142u\u017cszym okresem zapadalno\u015bci (oraz cen\u0105, co jest bezpo\u015brednim efektem wy\u017cszej duracji), pozosta\u0142e zmienne s\u0105 takie same jak w przypadku poprzedniej obligacji.<\/p><figure id=\"attachment_16576\" aria-describedby=\"caption-attachment-16576\" style=\"width: 450px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"http:\/\/insiderfx.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/wypuk\u0142o\u015b\u0107-duracja-30y-insiderfx-research.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-16576\" src=\"http:\/\/insiderfx.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/wypuk\u0142o\u015b\u0107-duracja-30y-insiderfx-research.png\" alt=\"\" width=\"450\" height=\"176\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-16576\" class=\"wp-caption-text\">Rola duracji i wypuk\u0142o\u015bci obligacji 30-letniej w mierzeniu ryzyka stopy procentowej<\/figcaption><\/figure><p>To co od razu rzuca si\u0119 w oczy, to zdecydowanie inne poziomy obydwu miar duracji oraz wypuk\u0142o\u015bci analizowanej obligacji. To sprawia, \u017ce wra\u017cliwo\u015b\u0107 zmiany YTM na cen\u0119 obligacji jest zdecydowanie wy\u017csza ni\u017c w poprzednim przypadku. Wida\u0107 to cho\u0107by po skali osi, na kt\u00f3rej mierzona jest procentowa zmiana ceny obligacji.<\/p><p>Jeszcze bardziej istotne jest r\u00f3wnie\u017c to, co dzieje si\u0119 z cen\u0105 obligacji w przypadku du\u017cych zmian YTM. O ile w przypadku 5-letniej obligacji nie mieli\u015bmy a\u017c tak du\u017cych r\u00f3\u017cnic mi\u0119dzy efektem czystej duracji, a duracji po\u0142\u0105czonej z wypuk\u0142o\u015bci\u0105, w przypadku 30-letniej obligacji sytuacja wygl\u0105da zupe\u0142nie inaczej. Du\u017co wy\u017csza duracja i wypuk\u0142o\u015b\u0107 drugiej obligacji sprawia, \u017ce relacja ceny i YTM jest jeszcze bardziej nieliniowa. <strong>W przypadku obligacji 30-letniej zmiana YTM o 6 pkt. proc. prowadzi do niedoszacowania wzrostu ceny i przeszacowania spadku ceny obligacji o blisko 78 pkt. proc.<\/strong> Ta sama r\u00f3\u017cnica w przypadku obligacji 5-letniej wynios\u0142a 4,5 pkt. proc. My\u015bl\u0119, \u017ce przyk\u0142ad ten idealnie obrazuje fakt, \u017ce ryzyko stopy procentowej ro\u015bnie wraz z okresem do wykupu danej obligacji.<\/p><h5>Ryzyko\u00a0kredytowe<\/h5><p>Zwi\u0105zane jest ze zdolno\u015bci\u0105 emitenta obligacji do sp\u0142aty obligatariuszy (zar\u00f3wno wyp\u0142ata odsetek jak i wykup obligacji w momencie ich zapadalno\u015bci). W przypadku obligacji skarbowych, ryzyko to jest najcz\u0119\u015bciej najmniejsze w danych kraju. I<strong>nnymi s\u0142owy, obligacje emitowane przez ministerstwo finans\u00f3w danego pa\u0144stwa cechuj\u0105 si\u0119 najcz\u0119\u015bciej najni\u017cszym ryzykiem kredytowym.<\/strong> Nie oznacza oczywi\u015bcie, \u017ce ryzyko to nie mo\u017ce by\u0107 znacz\u0105ce, je\u015bli por\u00f3wnamy je z obligacjami skarbowymi z innych pa\u0144stw.<\/p><p>W przypadku obligacji korporacyjnych, ryzyko kredytowe zwi\u0105zane jest z sytuacj\u0105 finansow\u0105 danego przedsi\u0119biorstwa \u2013 emitenta. St\u0105d te\u017c emisje papier\u00f3w korporacyjnych bardzo cz\u0119sto posiadaj\u0105 zabezpieczenie w r\u00f3\u017cnej formie aktyw\u00f3w, do kt\u00f3rych dana firma ma prawa w\u0142asno\u015bciowe. Im s\u0142absza stabilno\u015b\u0107 finansowa, tym firma wyemituje obligacje po wy\u017cszym YTM (ni\u017cszej cenie). W skrajnych sytuacjach przedsi\u0119biorstwo mo\u017ce wcale nie by\u0107 zdolne do pozyskania kapita\u0142u na rynku d\u0142u\u017cnym.<\/p><p style=\"text-align: center;\"><a class=\"fasc-button fasc-size-medium fasc-type-popout\" style=\"background-color: #5eb8dd; color: #ffffff;\" href=\"http:\/\/insiderfx.pl\/en\/prosty-sposob-sprawdzenia-atrakcyjnosci-kredytu-ze-stala-stopa\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Prosty spos\u00f3b sprawdzenia atrakcyjno\u015bci sta\u0142ej stopy<\/a><\/p><p><strong>Pewn\u0105 miar\u0105 ryzyka kredytowego jest tzw. rating.<\/strong> Jest to ocena emisji\/emitenta obligacji dokonywana przez agencje ratingowe. Trzy kluczowe agencje to Standard &amp; Poor&#8217;s, Moody&#8217;s oraz Fitch. Organizacje te dokonuj\u0105 okresowej oceny wiarygodno\u015bci kredytowej m.in. Polski. Minusem jest tu najcz\u0119\u015bciej du\u017ca opiesza\u0142o\u015b\u0107 agencji w podejmowania odwa\u017cniejszych decyzji z wyprzedzeniem. M\u00f3wi\u0105c inaczej, najcz\u0119\u015bciej rynek wyceni ju\u017c dane wydarzenie (co spotka si\u0119 z odpowiedni\u0105 reakcj\u0105 na cenie obligacji) zanim agencja ratingowa zrewiduje swoj\u0105 ocen\u0119.<\/p><p>Bardziej \u201e\u017cywymi\u201d miernikami ryzyka kredytowego s\u0105 tzw. <strong>spready kredytowe<\/strong>, gdzie por\u00f3wnujemy YTM danej obligacji z YTM inwestycji uwa\u017canej za woln\u0105 od ryzyka. Im wy\u017csza r\u00f3\u017cnica na korzy\u015b\u0107 rentowno\u015bci danego papieru obarczonego ryzykiem, tym wy\u017csze wycenione ryzyko kredytowe. Temat ten wybiega jednak poza obrany w niniejszym tek\u015bcie z\u0142oty \u015brodek mi\u0119dzy prostot\u0105, a u\u017cyteczno\u015bci\u0105 materia\u0142u.<\/p><h5>Ryzyko\u00a0specyficzne<\/h5><p>Jak sama nazwa m\u00f3wi, dotyczy czynnik\u00f3w wyj\u0105tkowych. Zaliczy\u0107 tutaj mo\u017cemy nisk\u0105 p\u0142ynno\u015bci\u0105 inwestycji w dane obligacje (trudno\u015b\u0107 kupna i sprzeda\u017cy), ryzyko\u00a0regulacyjne, ryzyko szczeg\u00f3lne zwi\u0105zane z dan\u0105 bran\u017c\u0105 (w przypadku obligacji korporacyjnych) i wiele innych.<\/p><h4>Co wp\u0142ywa na wycen\u0119 obligacji?<\/h4><p>W zasadzie odpowiedzi\u0105 na to pytanie jest odwr\u00f3cenie poprzedniego punktu. M\u00f3wi\u0105c og\u00f3lnie, na wycen\u0119 obligacji wp\u0142ywa skala\u00a0postrzeganego ryzyka zwi\u0105zanego z tak\u0105 inwestycj\u0105. <strong>W przypadku ryzyka stopy procentowej kluczowa jest ocena makroekonomiczna danej gospodarki, w tym w szczeg\u00f3lno\u015bci inflacja.<\/strong> Rosn\u0105ca inflacja zwykle wymusza konieczno\u015b\u0107 podwy\u017cek st\u00f3p procentowych, co podnosi rentowno\u015b\u0107 ju\u017c wyemitowanych obligacji, a wi\u0119c obni\u017ca ich ceny. Dzieje si\u0119 tak wskutek dopasowania ju\u017c wyemitowanych obligacji do nowych emisji obligacji, kt\u00f3re wypuszczane s\u0105 na rynek ju\u017c po wy\u017cszych stopach procentowych (ni\u017cszych cenach).<\/p><p><strong>Ryzyko kredytowe mo\u017cemy zmierzy\u0107 sytuacj\u0105 finansow\u0105 danego przedsi\u0119biorstwa (obligacje korporacyjne) lub kondycj\u0105 bud\u017cetow\u0105 danego pa\u0144stwa (obligacje skarbowe).<\/strong> Je\u015bli firma generuje zadowalaj\u0105ce zyski przy dobrej perspektywie, w\u00f3wczas ryzyko kredytowe najcz\u0119\u015bciej jest wzgl\u0119dnie ni\u017csze. To samo tyczy si\u0119 kraju, kt\u00f3ry odnotowuje nadwy\u017cki bud\u017cetowe. Tym samym rentowno\u015b\u0107 YTM takich obligacji b\u0119dzie wzgl\u0119dnie ni\u017csza, ani\u017celi obligacji firm z problemami finansowymi\/pa\u0144stw z deficytami bud\u017cetowymi. Oczywi\u015bcie mo\u017cemy mie\u0107 przypadek, \u017ce rentowno\u015b\u0107 obligacji spada pomimo s\u0142abszej sytuacji finansowej bud\u017cetu kraju czy firmy, gdy\u017c jednocze\u015bnie mamy nisk\u0105 inflacj\u0119 i bank centralny obni\u017ca stopy procentowe.<\/p><p>Ponadto na wycen\u0119 obligacji ma tak\u017ce wp\u0142yw p\u0142ynno\u015b\u0107 rynku. P\u0142ynno\u015b\u0107 jest adekwatna, kiedy na rynku jest odpowiednia ilo\u015b\u0107 kupuj\u0105cych i sprzedaj\u0105cych, gotowych kupi\u0107\/sprzeda\u0107 dany papier po rynkowych cenach \u2013 relatywnie niska r\u00f3\u017cnica ceny kupna i sprzeda\u017cy. Inne aspekty wp\u0142ywaj\u0105ce na ceny obligacji to kwestie podatkowe, regulacyjne, geopolityczne i wiele innych specyficznych dla danego kraju lub emitenta.<\/p><h4>Podsumowanie<\/h4><p>Dzi\u0119ki, \u017ce dobrn\u0119li\u015bcie do ko\u0144ca, cho\u0107 pewnie nie wszystko jest jeszcze ca\u0142kowicie jasne i oczywiste. \ud83d\ude09 Nie ma w tym nic dziwnego, bo temat naprawd\u0119 do \u0142atwych nie nale\u017cy. Z tego wzgl\u0119du s\u0142u\u017c\u0119 pomoc\u0105 w komentarzach pod niniejszym artyku\u0142em lub w <a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/groups\/arkadiuszbalcerowski.insiderfx\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">w\u0105tku Facebookowej grupy<\/a>. Mimo wszystko mam nadziej\u0119, \u017ce materia\u0142 rozja\u015bni\u0142 nieco tematyk\u0119 inwestycji w obligacje. Dajcie zna\u0107!<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0296c8f e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"0296c8f\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-d563163 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"d563163\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-c57869b elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"c57869b\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h4>Cz\u0119sto zadawane pytania (FAQ)<\/h4><ol><li><strong>Dlaczego ceny moich obligacji spadaj\u0105, gdy stopy procentowe rosn\u0105?<br \/><\/strong>To kluczowa zale\u017cno\u015b\u0107 rynkowa. Gdy stopy procentowe rosn\u0105, na rynku pojawiaj\u0105 si\u0119 nowe obligacje z wy\u017cszym oprocentowaniem. Twoja &#8222;stara&#8221; obligacja ze s\u0142abszym kuponem staje si\u0119 mniej atrakcyjna, wi\u0119c inwestorzy zap\u0142ac\u0105 za ni\u0105 mniej. Pami\u0119taj jednak: je\u015bli trzymasz obligacj\u0119 do wykupu, te wahania ceny rynkowej nie maj\u0105 wp\u0142ywu na Tw\u00f3j ostateczny zysk.<\/li><li><strong>Jak inflacja wp\u0142ywa na inwestowanie w obligacje?<br \/><\/strong>Inflacja to najwi\u0119kszy wr\u00f3g obligacji o sta\u0142ym oprocentowaniu, poniewa\u017c &#8222;zjada&#8221; si\u0142\u0119 nabywcz\u0105 Twoich przysz\u0142ych odsetek. Je\u015bli inflacja wynosi 10%, a Twojej obligacji zarabiasz \u015brednio 6% rocznie, to realnie tracisz na warto\u015bci swoich pieni\u0119dzy. Rozwi\u0105zaniem w takim otoczeniu s\u0105 obligacje indeksowane inflacj\u0105 lub o zmiennym oprocentowaniu.<strong><br \/><\/strong><\/li><li><b>Czy obligacje skarbowe s\u0105 zawsze bezpieczniejsze od korporacyjnych?<\/b><br \/>W teorii tak, poniewa\u017c za obligacjami skarbowymi stoi pa\u0144stwo, kt\u00f3re ma mo\u017cliwo\u015b\u0107 podniesienia podatk\u00f3w lub dodruku pieni\u0105dza, aby sp\u0142aci\u0107 d\u0142ug. Obligacje korporacyjne nios\u0105 ze sob\u0105 ryzyko upad\u0142o\u015bci firmy, dlatego zazwyczaj oferuj\u0105 wy\u017csze oprocentowanie jako nagrod\u0119 za to ryzyko.<\/li><\/ol>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Wreszcie uda\u0142o si\u0119 znale\u017a\u0107 troch\u0119 czasu i napisa\u0107 kilka zda\u0144 na temat inwestowania w obligacje, co zreszt\u0105 obiecywa\u0142em\u00a0czytelnikom grupy na Facebooku\u00a0od d\u0142u\u017cszego czasu. Celem tego wpisu jest przybli\u017cenie funkcjonowania rynku obligacji, kt\u00f3ry w moim przekonaniu, jest znacznie mniej zrozumia\u0142y w por\u00f3wnaniu do rynku akcji. Ma to by\u0107 wpis praktyczny, jednocze\u015bnie bez nadmiernego wchodzenia w szczeg\u00f3\u0142y, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":16579,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"elementor_theme","format":"standard","meta":{"_glsr_average":0,"_glsr_ranking":0,"_glsr_reviews":0,"footnotes":""},"categories":[2977],"tags":[],"class_list":["post-16566","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-inwestowanie"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.2 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Praktycznie o rynku obligacji - z czym mamy do czynienia? - InsiderFX | Finanse bez stresu<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Wreszcie uda\u0142o si\u0119 znale\u017a\u0107 troch\u0119 czasu i napisa\u0107 kilka zda\u0144 na temat inwestowania w obligacje, co zreszt\u0105 obiecywa\u0142em\u00a0czytelnikom grupy na Facebooku\u00a0od\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/insiderfx.pl\/en\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Praktycznie o rynku obligacji - z czym mamy do czynienia? - InsiderFX | Finanse bez stresu\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Wreszcie uda\u0142o si\u0119 znale\u017a\u0107 troch\u0119 czasu i napisa\u0107 kilka zda\u0144 na temat inwestowania w obligacje, co zreszt\u0105 obiecywa\u0142em\u00a0czytelnikom grupy na Facebooku\u00a0od\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/insiderfx.pl\/en\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"InsiderFX | Finanse bez stresu\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/arkadiuszbalcerowski.insiderfx\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2022-07-07T18:05:03+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-03-22T19:13:26+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/insiderfx.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/obligacje-1.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"625\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"417\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Arkadiusz Balcerowski\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@Insider_FX\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@Insider_FX\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Arkadiusz Balcerowski\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"19 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/\"},\"author\":{\"name\":\"Arkadiusz Balcerowski\",\"@id\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/#\/schema\/person\/761938215d79173b7ff21e0a441c1959\"},\"headline\":\"Praktycznie o rynku obligacji &#8211; z czym mamy do czynienia?\",\"datePublished\":\"2022-07-07T18:05:03+00:00\",\"dateModified\":\"2026-03-22T19:13:26+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/\"},\"wordCount\":3818,\"commentCount\":9,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/obligacje-1.jpg\",\"articleSection\":[\"Inwestowanie\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/insiderfx.pl\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/\",\"url\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/\",\"name\":\"Praktycznie o rynku obligacji - z czym mamy do czynienia? - InsiderFX | Finanse bez stresu\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/obligacje-1.jpg\",\"datePublished\":\"2022-07-07T18:05:03+00:00\",\"dateModified\":\"2026-03-22T19:13:26+00:00\",\"description\":\"Wreszcie uda\u0142o si\u0119 znale\u017a\u0107 troch\u0119 czasu i napisa\u0107 kilka zda\u0144 na temat inwestowania w obligacje, co zreszt\u0105 obiecywa\u0142em\u00a0czytelnikom grupy na Facebooku\u00a0od\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/insiderfx.pl\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/obligacje-1.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/obligacje-1.jpg\",\"width\":625,\"height\":417},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Praktycznie o rynku obligacji &#8211; z czym mamy do czynienia?\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/\",\"name\":\"InsiderFX | Finanse bez stresu\",\"description\":\"Twoje wsparcie w zarz\u0105dzaniu finansami osobistymi\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/#organization\",\"name\":\"InsiderFX | Finanse bez stresu\",\"url\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/InsiderFX_white1.svg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/InsiderFX_white1.svg\",\"width\":210,\"height\":100,\"caption\":\"InsiderFX | Finanse bez stresu\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/#\/schema\/logo\/image\/\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/www.facebook.com\/arkadiuszbalcerowski.insiderfx\",\"https:\/\/x.com\/Insider_FX\",\"https:\/\/www.youtube.com\/@InsiderFX_FinanseBezStresu\",\"https:\/\/www.instagram.com\/insiderfx.finanse.bez.stresu\/\",\"https:\/\/www.tiktok.com\/@insiderfx.finanse\",\"https:\/\/www.linkedin.com\/in\/arkadiusz-balcerowski-cfa-53615914a\/\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/#\/schema\/person\/761938215d79173b7ff21e0a441c1959\",\"name\":\"Arkadiusz Balcerowski\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/ff39ef10e9f4df3e227ec39d4173b3f4483cf1de146b1deea70222cbd0bab10e?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/ff39ef10e9f4df3e227ec39d4173b3f4483cf1de146b1deea70222cbd0bab10e?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/ff39ef10e9f4df3e227ec39d4173b3f4483cf1de146b1deea70222cbd0bab10e?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Arkadiusz Balcerowski\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/insiderfx.pl\/\"],\"url\":\"https:\/\/insiderfx.pl\/en\/author\/insideadmin\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Praktycznie o rynku obligacji - z czym mamy do czynienia? - InsiderFX | Finanse bez stresu","description":"Wreszcie uda\u0142o si\u0119 znale\u017a\u0107 troch\u0119 czasu i napisa\u0107 kilka zda\u0144 na temat inwestowania w obligacje, co zreszt\u0105 obiecywa\u0142em\u00a0czytelnikom grupy na Facebooku\u00a0od","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/insiderfx.pl\/en\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Praktycznie o rynku obligacji - z czym mamy do czynienia? - InsiderFX | Finanse bez stresu","og_description":"Wreszcie uda\u0142o si\u0119 znale\u017a\u0107 troch\u0119 czasu i napisa\u0107 kilka zda\u0144 na temat inwestowania w obligacje, co zreszt\u0105 obiecywa\u0142em\u00a0czytelnikom grupy na Facebooku\u00a0od","og_url":"https:\/\/insiderfx.pl\/en\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/","og_site_name":"InsiderFX | Finanse bez stresu","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/arkadiuszbalcerowski.insiderfx","article_published_time":"2022-07-07T18:05:03+00:00","article_modified_time":"2026-03-22T19:13:26+00:00","og_image":[{"width":625,"height":417,"url":"https:\/\/insiderfx.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/obligacje-1.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Arkadiusz Balcerowski","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@Insider_FX","twitter_site":"@Insider_FX","twitter_misc":{"Written by":"Arkadiusz Balcerowski","Est. reading time":"19 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/insiderfx.pl\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/insiderfx.pl\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/"},"author":{"name":"Arkadiusz Balcerowski","@id":"https:\/\/insiderfx.pl\/#\/schema\/person\/761938215d79173b7ff21e0a441c1959"},"headline":"Praktycznie o rynku obligacji &#8211; z czym mamy do czynienia?","datePublished":"2022-07-07T18:05:03+00:00","dateModified":"2026-03-22T19:13:26+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/insiderfx.pl\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/"},"wordCount":3818,"commentCount":9,"publisher":{"@id":"https:\/\/insiderfx.pl\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/insiderfx.pl\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/insiderfx.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/obligacje-1.jpg","articleSection":["Inwestowanie"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/insiderfx.pl\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/insiderfx.pl\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/","url":"https:\/\/insiderfx.pl\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/","name":"Praktycznie o rynku obligacji - z czym mamy do czynienia? - InsiderFX | Finanse bez stresu","isPartOf":{"@id":"https:\/\/insiderfx.pl\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/insiderfx.pl\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/insiderfx.pl\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/insiderfx.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/obligacje-1.jpg","datePublished":"2022-07-07T18:05:03+00:00","dateModified":"2026-03-22T19:13:26+00:00","description":"Wreszcie uda\u0142o si\u0119 znale\u017a\u0107 troch\u0119 czasu i napisa\u0107 kilka zda\u0144 na temat inwestowania w obligacje, co zreszt\u0105 obiecywa\u0142em\u00a0czytelnikom grupy na Facebooku\u00a0od","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/insiderfx.pl\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/insiderfx.pl\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/insiderfx.pl\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/#primaryimage","url":"https:\/\/insiderfx.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/obligacje-1.jpg","contentUrl":"https:\/\/insiderfx.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/obligacje-1.jpg","width":625,"height":417},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/insiderfx.pl\/praktycznie-o-rynku-obligacji-czym-czynienia\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/insiderfx.pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Praktycznie o rynku obligacji &#8211; z czym mamy do czynienia?"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/insiderfx.pl\/#website","url":"https:\/\/insiderfx.pl\/","name":"InsiderFX | Finanse bez stresu","description":"Twoje wsparcie w zarz\u0105dzaniu finansami osobistymi","publisher":{"@id":"https:\/\/insiderfx.pl\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/insiderfx.pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/insiderfx.pl\/#organization","name":"InsiderFX | Finanse bez stresu","url":"https:\/\/insiderfx.pl\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/insiderfx.pl\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/insiderfx.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/InsiderFX_white1.svg","contentUrl":"https:\/\/insiderfx.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/InsiderFX_white1.svg","width":210,"height":100,"caption":"InsiderFX | Finanse bez stresu"},"image":{"@id":"https:\/\/insiderfx.pl\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/arkadiuszbalcerowski.insiderfx","https:\/\/x.com\/Insider_FX","https:\/\/www.youtube.com\/@InsiderFX_FinanseBezStresu","https:\/\/www.instagram.com\/insiderfx.finanse.bez.stresu\/","https:\/\/www.tiktok.com\/@insiderfx.finanse","https:\/\/www.linkedin.com\/in\/arkadiusz-balcerowski-cfa-53615914a\/"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/insiderfx.pl\/#\/schema\/person\/761938215d79173b7ff21e0a441c1959","name":"Arkadiusz Balcerowski","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/ff39ef10e9f4df3e227ec39d4173b3f4483cf1de146b1deea70222cbd0bab10e?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/ff39ef10e9f4df3e227ec39d4173b3f4483cf1de146b1deea70222cbd0bab10e?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/ff39ef10e9f4df3e227ec39d4173b3f4483cf1de146b1deea70222cbd0bab10e?s=96&d=mm&r=g","caption":"Arkadiusz Balcerowski"},"sameAs":["https:\/\/insiderfx.pl\/"],"url":"https:\/\/insiderfx.pl\/en\/author\/insideadmin\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/insiderfx.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16566","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/insiderfx.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/insiderfx.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/insiderfx.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/insiderfx.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=16566"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/insiderfx.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16566\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":30129,"href":"https:\/\/insiderfx.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16566\/revisions\/30129"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/insiderfx.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/16579"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/insiderfx.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=16566"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/insiderfx.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=16566"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/insiderfx.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=16566"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}